Uchwała Nr 93/04 Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego
z dnia 22 lutego 2004 r.
w sprawie wyrażenia zgody na udział w pracach mających na celu utworzenie spółki z PKP Przewozy Regionalne Sp. z o.o., której zadaniem będzie wykonywanie kolejowych przewozów pasażerskich
Na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (t.jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 ze zm.) oraz art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 86, poz. 789
z późn. zm.).
Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego uchwala, co następuje:
§ 1
Nie wyraża się zgody na udział w pracach mających na celu utworzenie spółki z PKP Przewozy Regionalne Sp. z o.o., której zadaniem będzie wykonywanie kolejowych przewozów pasażerskich.
§ 2
Wykonanie uchwały powierza się Dyrektorowi Departamentu Transportu.
§ 3
Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Uzasadnienie Z uwagi na potrzebę zajęcia stanowiska przez Zarząd Województwa w sprawie propozycji tworzenia spółek regionalnych do realizacji kolejowych przewozów pasażerskich, przyjętej w rządowym programie restrukturyzacji PKP, Departament Transportu przedstawia dwa warianty rozwiązań:
Wariant I
Samorząd Województwa tworzy spółkę z udziałem spółki PKP Przewozy Regionalne według założeń przyjętych w rządowym programie regionalizacji pasażerskich przewozów kolejowych.
Przy tym wariancie należy wziąć pod uwagę następujące uwarunkowania:
1. Ustawa z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym nakłada na samorząd województwa zadanie organizowania i dotowania regionalnych przewozów pasażerskich wykonywanych w ramach obowiązku służby publicznej. Organizowanie przewozów polega na wyborze przewoźnika kolejowego wykonującego te przewozy, przy zastosowaniu ustawy o zamówieniach publicznych. Z wybranym przewoźnikiem samorząd województwa zawiera umowę na dofinansowanie przewozów pasażerskich wykonywanych w ramach obowiązku służby publicznej. Aby wykonywać te zadanie samorząd wcale nie musi wchodzić w spółkę z przewoźnikiem a wręcz zauważa się tutaj sprzeczność w konieczności wyłaniania przewoźnika z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji z potrzebą dotowania spółki z udziałem samorządu województwa. Jak ma postąpić samorząd województwa w sytuacji, gdy do wykonywania przewozów regionalnych zgłosi się inny przewoźnik kolejowy oferujący lepsze niż własna spółka warunki realizacji przewozów.
2. Ograniczenia prawne w zakresie dotowania przez samorząd województwa spółki prawa handlowego. Ustawa z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych dopuszcza dotowanie z budżetu jednostki samorządu terytorialnego tylko tych podmiotów spoza sektora finansów publicznych, które nie działają w celu osiągnięcia zysku.
3. Spółka PKP Przewozy Regionalne, która ma być udziałowcem nowych spółek regionalnych jest chwili obecnej w zapaści finansowej. Spółka ta obciążona jest stratą za 2003 r. w wysokości ponad 1 mld zł.. Samorząd będący dysponentem środków publicznych narażony będzie na znaczne ryzyko finansowe związane z działalnością takiej spółki.
4. Proponuje się nam tworzenie spółki, która ma działać w otoczeniu monopolu PKP. Spółka utworzona na podstawie przedstawionej koncepcji będzie zmuszona zamawiać większość usług w spółkach Grupy PKP S.A., które są monopolistami na rynku tych usług. Koszty działalności spółki przewozowej, aż w 85 % będą niezależne od niej. W tej sytuacji istnieje niebezpieczeństwo dyktowania cen na usługi wykonywane przez spółki Grupy PKP i ciągle wzrastające zaangażowanie środków finansowych samorządu na ten cel.
5. Proponuje się samorządowi tworzenie regionalnych spółek przewozów pasażerskich w sytuacji niewystarczających środków w budżecie województwa na dofinansowanie pasażerskich przewozów kolejowych. Niewystarczające środki na ten cel wywołają potrzebę likwidacji dużej ilości pociągów regionalnych. Spowoduje to konieczność redukcji zatrudnienia w Spółce PKP Przewozy Regionalne. Skutki tych niepopularnych decyzji obciążą samorząd województwa.
6. Samorząd województwa będzie miał wpływ na decyzje spółki.
7. Samorząd województwa wnosi swój wkład majątkowy do spółki w postaci autobusu szynowego. Spółka ponosi wszystkie koszty amortyzacji, utrzymania i napraw tego pojazdu.
Wariant II.
Samorząd województwa nie tworzy spółki z PKP Przewozy Regionalne Spółka z o.o.
W czasie spotkania w dniu 16 lutego 2004 r. kilka województw zadeklarowało jednak wolę tworzenia takiej spółki. Wicepremier Marek Pol oświadczył, że w przypadku gdy nie wszystkie województwa będą chciały utworzyć spółkę, to PKP Przewozy Regionalne i tak podzieli się na spółki regionalne. W tym przypadku samorząd wojewódzki musi się liczyć z następującymi uwarunkowaniami:
1. Do realizacji przewozów regionalnych będzie do dyspozycji spółka PKP jeżeli taka powstanie na terenie Województwa Zachodniopomorskiego lub trzeba będzie korzystać z usług spółki będącej własnością samorządu sąsiedniego województwa.
2. Samorząd województwa nie będzie miał wpływu na decyzje władz spółki.
3. Dofinansowywanie przewozów odbywać się będzie na podstawie umowy z przewoźnikiem wyłonionym zgodnie przepisami ustawy o zamówieniach publicznych.
4. Przy ograniczaniu przewozów do możliwości ich finansowania przez samorząd województwa, wszelkie problemy związane z likwidacją stanowisk pracy będą wewnętrzną sprawą PKP.
5. Autobus szynowy w dalszym ciągu jest własnością samorządu województwa i jest na podstawie umowy użyczany przewoźnikowi