Uchwała Nr 556/15 Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego

Uchwała Nr 556/15
Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego
z dnia 21 kwietnia 2015 r.

w sprawie rozwiązania umowy o dofinansowanie nr UDA-RPZP.06.01.01-32-008/11-00 dotyczącej projektu pn. „Podniesienie atrakcyjności turystycznej Gminy Nowe Warpno poprzez budowę Promenady - etap I” zawartej z Beneficjentem - Gminą Nowe Warpno w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007 – 2013.

Na podstawie art. 25 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r., poz. 1649 t.j.) w związku z art. 41 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2013 r., poz. 596 t.j. ze zm.), § 18 ust. 1 pkt 2, 7 umowy o dofinansowanie projektu nr UDA-RPZP.06.01.01-32-008/11-00.

Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego uchwala, co następuje:

§ 1

Rozwiązuje się umowę o dofinansowanie nr UDA-RPZP.06.01.01-32-008/11-00 dotyczącą projektu pn. „Podniesienie atrakcyjności turystycznej Gminy Nowe Warpno poprzez budowę Promenady - etap I”, zawartą z Beneficjentem Gminą Nowe Warpno w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013.

§ 2

Wykonanie uchwały powierza się Dyrektorowi Wydziału Wdrażania RPO.

§ 3

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

Uzasadnienie

W dniu 28 lutego 2011 r. Gmina Nowe Warpno, w odpowiedzi na konkurs nr RPOWZ/6.1.1/2010/1, złożyła wniosek o dofinansowanie projektu nr WND-RPZP.06.01.01-32-008/11 pn. „Podniesienie atrakcyjności turystycznej Gminy Nowe Warpno poprzez budowę Promenady - etap I”. Dnia 21 czerwca 2011 r. uchwałą Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego nr 952/11 Wnioskodawcy przyznano dofinansowanie na realizację przedmiotowego projektu w wysokości 879 126,91 zł ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

W dniu 23 kwietnia 2012 r. podpisano z Beneficjentem umowę o dofinansowanie projektu. Zgodnie z zapisami § 3 ust. 1 umowy, rozpoczęcie realizacji projektu miało mieć miejsce w dniu 15 kwietnia 2011 r., zakończenie rzeczowe i finansowe w dn. 30 września 2011 r. W trakcie realizacji projektu podpisano z Beneficjentem trzy aneksy do umowy o dofinansowanie, zmieniające terminy realizacji projektu. Ostatecznie projekt został zrealizowany w terminie od 7 marca 2012 r. do 28 czerwca 2013 r.

We wniosku o dofinansowanie projektu (pkt A.7.) wskazano, że przedmiotowy projekt obejmuje budowę promenady, odbudowę plaży w Nowym Warpnie (stanowiących infrastrukturę turystyczną Gminy) oraz budowę pawilonów gastronomicznych i punktów handlowych, które miały stanowić zaplecze okołoturystyczne dla infrastruktury turystycznej. Operatorem i zarządzającym powstałej w ramach projektu infrastruktury turystycznej miał być Wnioskodawca – Gmina Nowe Warpno. Nie przewidywano przekazania obiektów turystycznych do zarządzania innemu podmiotowi. W przypadku bazy gastronomiczno – handlowej, Wnioskodawca planował jej przekazanie w zarządzanie innemu podmiotowi (wynajem). Zarządca i operator obiektów miał zostać wyłoniony w drodze przetargu nieograniczonego, spełniającego wszystkie wymogi dotyczące formy i zasięgu przekazu informacji o postepowaniu oraz terminu składania ofert. Z tytułu przekazania obiektów w zarządzanie innemu podmiotowi (wynajem) Gmina Nowe Warpno miała czerpać przychody, których wielkość została oszacowana w oparciu o przewidywane ceny wynajmu 1m2 powierzchni obiektów, liczbę i powierzchnię wynajmowanych obiektów oraz przewidywany okres wynajmu. Zarówno w przypadku infrastruktury turystycznej, jak i w przypadku bazy gastronomiczno – handlowej, podmiot zarządzający (odpowiednio Wnioskodawca i wybrany Operator - Zarządca) zapewnić miał środki finansowe oraz zasoby kadrowe i techniczne niezbędne do zachowania wysokiego standardu technicznego i pełnej funkcjonalności wybudowanych obiektów.

Zgodnie z pkt A.8.1. wniosku przewidziano, że ewentualne wsparcie nie będzie stanowiło pomocy publicznej w projekcie, w związku z czym nie miały w tym przypadku zastosowania szczególne warunki odnoszące się do projektów kwalifikujących się pod reguły udzielania pomocy publicznej. Brak występowania pomocy został potwierdzony w wynikach oceny projektu przeprowadzonej przez Komisję Oceniającą Projekty na etapie wyboru projektu do dofinansowania.

Kontrola planowa projektu:
Instytucja Zarządzająca Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego w dniach 8-10 stycznia 2014 r. przeprowadziła kontrolę planową projektu.

Podczas kontroli stwierdzono, że w trakcie realizacji projektu Beneficjent wprowadził zmiany w projekcie, o których nie informował IZ RPO WZ. Inwestycja została zrealizowana z naruszeniem § 16 ust. 1 umowy o dofinansowanie oraz niezgodnie z założeniami dokumentacji aplikacyjnej, w szczególności wniosku o dofinansowanie oraz studium wykonalności.

Z przedstawionych podczas kontroli dokumentów wynikało, że wyłonienie zarządcy/operatora obiektów gastronomicznych zostało dokonane odmiennie niż we wniosku o dofinansowanie,tj. w drodze przetargu ograniczonego. Warunki przetargu zawężały krąg uprawnionych oferentów do mieszkańców Gminy Nowe Warpno. Z wyjaśnień złożonych przez Beneficjenta w dn. 6 lutego 2014 r. wynika, że kryterium podstawowym (formalnym) przy wyborze podmiotu dzierżawcy powstałych lokali było zameldowanie na terenie Gminy Nowe Warpno, a sposób ustalenia stawek za dzierżawę m2 nowopowstałych lokali dyskryminuje potencjalnych dzierżawców spoza gminy. W toku oceny wniosków złożonych przez potencjalnych dzierżawców odrzucono oferty złożone przez podmioty spoza gminy Nowe Warpno (2 oferty).

Biorąc powyższe pod uwagę, IZ RPO WZ stwierdziła, iż w efekcie transferu zasobów publicznych w sposób oczywisty doszło do zakłócenia konkurencji, poprzez działanie Beneficjenta polegające na uprzywilejowaniu podmiotów pochodzących z gminy Nowe Warpno oraz doszło do wystąpienia niedozwolonej pomocy publicznej.

W trakcie czynności kontrolnych Beneficjent składał wyjaśnienia, z których wynikało, że na etapie sporządzania dokumentacji aplikacyjnej błędnie wskazano, że zarządca i operator obiektów gastronomicznych wyłoniony zostanie w drodze przetargu nieograniczonego. Beneficjent od początku zamierzał ograniczyć krąg oferentów uprawnionych do wzięcia udziału w przetargu na wyłonienie dzierżawców obiektów do mieszkańców Gminy Nowe Warpno. W skutek niezawinionej omyłki doradcy, dokumentacja aplikacyjna została złożona w wersji roboczej. Beneficjent wyjaśniał, że podjęte przez niego działania miały przyczynić się do zwiększenia poziomu zatrudnienia wśród mieszkańców Gminy oraz wzrostu dochodów z podatków.

Zmniejszenie bezrobocia czy wzrost przychodów z danin nie mieszczą się w zakresie podstawowych celów projektu wymienionych w punkcie C.6. wniosku oraz nie stanowią przedmiotu oceny wskaźników produktu i rezultatu. Wobec czego argumenty te można zaliczyć jedynie do pobocznych czy pochodnych korzyści projektu.

Dodatkowo, zgodnie z opisem w punkcie F wniosku o dofinansowanie (trwałość projektu) za zarządzanie obiektami gastronomicznymi miał odpowiadać zarządca zewnętrzny zapewniający środki finansowe, zaplecze techniczne czy personel. Poprzez podejmowane działania miał on zagwarantować trwałość rezultatów przez okres znacznie dłuższy, niż przewidywany Wytycznymi dla Wnioskodawców okres 5 lat od daty zakończenia realizacji projektu. Ciągłość współpracy z jednym zarządcą miała stanowić gwarancję utrzymania trwałości rezultatów przedsięwzięcia. Wybór zarządcy powinien przy tym nastąpić zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie zaś jak wskazano we wniosku – według prawa zamówień publicznych. Zgodnie z art. 37 ust. 4 ustawy zawarcie umów użytkowania, najmu lub dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Art. 40 ust. 2a ustawy stanowi zaś, że przetarg ograniczony organizuje się jeżeli warunki przetargowe mogą być spełnione tylko przez ograniczoną liczbę osób. Warunki organizacji przetargu reguluje Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 września 2004 r. w sprawie sposobu i trybu przeprowadzania przetargów oraz rokowań na zbycie nieruchomości, którego § 24 przewiduje, iż w ogłoszeniu o przetargu pisemnym ograniczonym podaje się informację, że przetarg jest ograniczony wraz z uzasadnieniem wyboru formy przetargu oraz wyznacza się termin zgłoszenia uczestnictwa w przetargu. Ogłoszenie Burmistrza z dnia 17.05.2013 r. o zaproszeniu do składania ofert mieszkańców gminy nie zawierało żadnej informacji o trybie wyboru zarządcy w formie przetargu ograniczonego ani też uzasadnienia takiego trybu. Ponadto przewidywało trzyletni okres współpracy z zarządcą. Wybór zarządcy w ramach procedury bezprzetargowej o ograniczonym zakresie przedmiotowym stanowi jeszcze większe odstępstwo od zasad otwartości, bezwarunkowości i upublicznienia oferty, aniżeli w przypadku przetargu ograniczonego.

Beneficjent, zgodnie z § 2 ust. 2 umowy o dofinansowanie zobowiązał się do realizacji projektu w oparciu o wniosek o dofinansowanie. Dokumentacja aplikacyjna stanowi główne źródło informacji na temat założeń, zasad realizacji i sposobu wykorzystania środków w ramach przedsięwzięcia objętego wsparciem z funduszy europejskich. Treść wniosku przedstawia szczegółowy opis zakresu i przedmiotu zobowiązania nałożonego na Beneficjenta na mocy zawartej umowy. Zmiana procedury wyboru zarządcy/operatora obiektów wybudowanych w ramach projektu miała istotne znaczenie w kontekście przedstawionych celów i założeń projektu. Ostatecznie analizowany projekt powinien podlegać ocenie według schematów pomocy publicznej, czego nie przewidywała dokumentacja aplikacyjna, a co za tym idzie umowa o dofinansowanie.

Usprawiedliwienie wprowadzonej zmiany wskazane przez Beneficjenta nie jest zgodne z opisanymi we wniosku charakterystyką i zadaniami projektu. Ponadto błędem czy omyłką nie należy określać istotnych zapisów dokumentacji aplikacyjnej, których zmiana powoduje zmianę kwalifikacji całego projektu podlegającego przepisom ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej. Opis przedsięwzięcia powinien stanowić logiczną, nierozerwalną całość zarówno w ujęciu faktycznym, jak i prawnym.

Zastosowanie we wniosku zapisu o trybie wyboru zarządcy w warunkach ograniczenia go do mieszkańców Nowego Warpna spowodowałoby jego odmienną ocenę na etapie pierwotnej oceny projektu w zakresie możliwości wystąpienia pomocy publicznej. Według Wytycznych dla Wnioskodawców dla poddziałania 6.1.1 Infrastruktura turystyki na obszarze metropolitalnym Wnioski, w których eksperci stwierdzili możliwość wystąpienia pomocy publicznej, a Wnioskodawca zaznaczył brak występowania pomocy publicznej, zostają odrzucone oraz nie podlegają dalszej ocenie. Błąd wniosku łączący się automatycznie z odmienną oceną wystąpienia przesłanek pomocy publicznej spowodowałby odrzucenie już w postępowaniu o udzielenie dofinansowania.

W celu potwierdzenia przesłanek wystąpienia niedozwolonej pomocy publicznej w dniach 10-11 września 2014 r. została przeprowadzona ponowna ocena KOP. Ocena potwierdziła jednoznacznie, że mając na uwadze ujawnione okoliczności podczas realizacji projektu zastosowanie powinny mieć przepisy o pomocy publicznej, ponieważ spełnione zostały wszystkie przesłanki konieczne do jej wystąpienia.

Zmiana wcześniej zakładanych zasad przekazania mienia komunalnego zarządcy spowodowała wystąpienie pomocy publicznej post factum, tj. w końcowej fazie realizacji projektu określonego w warunkach umowy. Ponieważ wskutek działań Beneficjenta zmienił się charakter udzielonego dofinansowania, aktualizuje się warunek wykorzystania środków finansowych w innym celu, niż określonym w projekcie oraz realizacji projektu niezgodnie z procedurami właściwymi dla programu. Wobec powyższego naruszono § 18 ust. 1 pkt 2 i 7 umowy o dofinansowanie nr UDA-RPZP.06.01.01-32-008/11-00, co oznacza, że Instytucja Zarządzająca RPO WZ ma prawo rozwiązać umowę bez wypowiedzenia.

W tym miejscu podkreślić należy, że w ramach konkursu o dofinansowanie projektów nr RPOWZ/6.1.1/2010/1, poddziałanie 6.1.1 Infrastruktura turystyki na obszarze metropolitalnym, jeden ze złożonych projektów został odrzucony na etapie oceny możliwości wystąpienia pomocy publicznej (ocena pierwotna oraz następnie w trybie odwoławczym). Pomimo wskazania we wniosku przez Wnioskodawcę braku występowania pomocy publicznej, analiza dokumentacji dokonana przez ekspertów wykazała, że w projekcie występują przesłanki świadczące o istnieniu przedmiotowej pomocy.

Beneficjent poinformował IZ RPO WZ o gotowości rozwiązania umów dzierżawy z podmiotami zarządzającymi pawilonami handlowo-gastronomiczymi wybudowanymi w ramach projektu. Stosownie do wyniku ustaleń pokontrolnych Instytucja Zarządzająca zobowiązana jest do podjęcia działań mających na celu odzyskanie środków z budżetu Unii Europejskiej, w przypadku wydatkowania ich niezgodnie z przepisami prawa. Rozwiązanie umów z dzierżawcami nie zniweczy skutku w postaci nieprawidłowego wydatkowania środków unijnych. Jednocześnie, na obecnym etapie, nie jest zasadnym również aneksowanie umowy o dofinansowanie zmierzające do obniżenia poziomu dofinansowania do poziomu zgodnego z regułami stosowanymi w przypadku wystąpienia pomocy publicznej, szczególnie w sytuacji, gdy inny projekt na etapie oceny możliwości  wystąpienia pomocy publicznej został odrzucony.

Obniżenie kwoty dofinansowania dla projektu Gminy Nowe Warpno do poziomu maksymalnego dofinansowania dla przedsięwzięć objętych pomocą publiczną oznaczałoby nierówne traktowanie Beneficjentów. Biorąc pod uwagę powyższe Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego rozwiązał przedmiotową umowę o dofinansowanie projektu. W związku z rozwiązaniem umowy o dofinansowanie projektu Beneficjent zobowiązany będzie do zwrotu kwoty 770 088,81 zł wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych liczonymi od dnia przekazania środków.