Uchwała Nr 344/16 Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego

Uchwała Nr 344/16 Zarządu Województwa Zachodniopomorskiego
z dnia 08 marca 2016 r.

w sprawie podjęcia decyzji orzekającej zwrot od Beneficjenta – Gminy Nowogródek Pomorski, środków otrzymanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013 na podstawie umowy o dofinansowanie nr UDA-RPZP.04.05.02-32-002/14-00 zawartej w Szczecinie w dniu 14 listopada 2014 r. na realizację projektu pn. „Zakup średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego oraz nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” w kwocie 7 074,82 zł z odsetkami jak dla zaległości podatkowych.

Na podstawie art. 25 pkt 1, art. 26 ust. 1 pkt 15 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r. poz. 1649 t.j. ze zm.), art. 207 ust. 1 pkt 2, ust. 2a i ust. 9 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885 t.j. ze zm.), art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 2164 t.j.) oraz art. 41 ust. 2 pkt 4 i art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 05 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 1392 t.j. ze zm.)

Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego uchwala, co następuje:

§ 1

1. Podejmuje się decyzję orzekającą zwrot od Beneficjenta – Gminy Nowogródek Pomorski, środków otrzymanych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007-2013 na podstawie umowy o dofinansowanie nr UDA-RPZP.04.05.02-32-002/14-00 zawartej w Szczecinie w dniu 14 listopada 2014 r. na realizację projektu pn. „Zakup średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego oraz nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” w kwocie 7 074,82 zł z odsetkami jak dla zaległości podatkowych.

2. Decyzja, o której mowa w ust. 1 stanowi załącznik do niniejszej uchwały.

§ 2

Wykonanie uchwały powierza się Marszałkowi Województwa Zachodniopomorskiego.

§ 3

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

Uzasadnienie

Beneficjent – Gmina Nowogródek Pomorski z siedzibą w Nowogródku Pomorskim przy ul. Adama Mickiewicza 15 – w dniu 14 listopada 2014 r. zawarł z Województwem Zachodniopomorskim reprezentowanym przez Zarząd Województwa Zachodniopomorskiego, pełniącym na podstawie art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenie polityki rozwoju (Dz. U. z 2014 r., poz. 1649 t.j. ze zm., dalej: uzppr) rolę Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa Zachodniopomorskiego na lata 2007 – 2013 (dalej: IZ RPO WZ), umowę o dofinansowanie nr UDA-RPZP.04.05.02-32-002/14-00 pn. „Zakup średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego oraz nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim”.
W ramach przedmiotowej umowy określone zostały szczegółowe zasady dofinansowania projektu oraz prawa i obowiązki Beneficjenta z tym związane. IZ RPO WZ, zgodnie z zapisami umowy, zobowiązała się do dofinansowania część wydatków kwalifikowalnych poniesionych na realizację projektu na podstawie zweryfikowanego przez IZ RPO WZ poprawnego wniosku o płatność. Natomiast Beneficjent, w § 4 ust. 4 umowy o dofinansowanie, zobowiązał się realizować projekt z należytą starannością, w szczególności ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie i oszczędnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa i procedurami w ramach programu oraz w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację projektu oraz osiąganie celów (produktów i rezultatów) zakładanych we wniosku o dofinansowanie. Ponadto w związku z realizacją projektu i w wykonaniu umowy Beneficjent obowiązany był do przestrzegania właściwych przepisów pierwotnego i wtórnego prawa wspólnotowego oraz właściwych przepisów prawa polskiego, w tym w szczególności ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 907 t.j. ze zm., dalej: pzp) w zakresie w jakim ustawa ta ma zastosowanie zarówno do niego jak i do projektu (§ 11 ust. 1 umowy o dofinansowanie). Dodatkowo na podstawie § 11 ust. 10 umowy o dofinansowanie w przypadku naruszenia ustawy pzp stosuje się korekty finansowe obniżające dofinansowanie, zgodnie z tzw. „Taryfikatorem” – dokumentem opracowanym przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (obecnie Ministerstwo Rozwoju, dalej: MR), (dalej: Taryfikator).
W związku z zakończeniem realizacji projektu oraz złożeniem przez Beneficjenta wniosku o płatność końcową w dniach 16 – 17 września 2015 r. IZ RPO WZ przeprowadziła kontrolę planową realizacji ww. projektu (na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 14 uzppr oraz § 13 umowy o dofinansowanie). W toku czynności kontrolnych stwierdzono wystąpienie nieprawidłowość w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31 lipca 2006 r., ze zm., dalej: rozporządzenie nr 1083/2006) – spowodowane uchybieniami w stosowaniu ustawy pzp oraz Wytycznych dla wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie projektu w ramach RPO WZ (konkurs RPOWZ/4.5.2/2013/1) - dalej: Wytyczne.
W ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” na podstawie (umowa nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r.) ustalono, że Beneficjent naruszył:
- art. 41 pkt 7 w zw. z art. 22 ust. 3 pzp poprzez nieumieszczenie w ogłoszeniu o zamówieniu zamieszczonym w Biuletynie Zamówień Publicznych (dalej: BZP) pełnej informacji o warunkach udziału w postępowaniu oraz opisu sposobu dokonywania oceny ich spełniania warunku dotyczącego „osoby zdolnej do wykonania zamówienia” oraz „sytuacji ekonomicznej i finansowej”. Za powyższe naruszenie, zgodnie z Taryfikatorem, IZ RPO WZ ustaliła korektę finansową w wysokości 10 % (Tabela nr 2 poz. 11 „Brak pełnej informacji o warunkach udziału w postępowaniu oraz kryteriach oceny ofert”),
- art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp poprzez nieumieszczenie w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia (dalej: SIWZ) pełnego wykazu dokumentów jakie należy załączyć do oferty w celu potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowaniu (braku stosownego zapisu o obowiązku załączenia do składanej oferty opłaconej polisy), przy jednoczesnym zawarciu takiej informacji w ogłoszeniu o zamówieniu. Za powyższe naruszenie, zgodnie z Taryfikatorem, IZ RPO WZ ustaliła korektę finansową w wysokości 5 % (Tabela nr 2 poz. 11 „Brak pełnej informacji o warunkach udziału w postępowaniu oraz kryteriach oceny ofert”),
- art. 25 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pzp poprzez żądanie od Wykonawców dokumentów lub oświadczeń zbędnych do przeprowadzenia postępowania, polegające na wymogu złożenia przez podmioty zagraniczne zainteresowane udziałem w postępowaniu dokumentów potwierdzających niezaleganie z uiszczeniem podatków, opłat, składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne albo potwierdzających brak uzyskania przewidzianych prawem zwolnień, odroczeń lub rozłożenia na raty zaległych płatności lub wstrzymania w całości wykonania decyzji właściwego organu, przy jednoczesnym niestawianiu takiego wymogu wobec podmiotów krajowych. Za powyższe naruszenie, zgodnie z Taryfikatorem, IZ RPO WZ ustaliła korektę finansową w wysokości 5 % (Tabela nr 2 poz. 20 „Nieprawidłowość w zakresie oświadczeń i dokumentów wymaganych od wykonawców”).
Ponadto Beneficjent w ramach zamówienia pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” zrealizował roboty budowlane polegające na wykonaniu zjazdu z łukami najazdowymi z nawierzchnią z kostki betonowej grubości 8 cm. Roboty te nie były przewidziane przez Gminę Nowogródek Pomorski w ogłoszeniu o udzieleniu zamówienia publicznego, dodatkowo na podstawie Wytycznych wydatek ten nie był przewidziany w katalogu wydatków kwalifikowalnych. Mając powyższe na uwadze jak i fakt, iż IZ RPO WZ nie wyraziła zgody na dokonanie zmian w projekcie, wydatek w kwocie 4 697,34 zł został uznany za niekwalifikowalny.
Jednocześnie w ramach postępowania pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim” (umowa nr IOŚ.272.60.2014 z dnia 26 sierpnia 2014 r.) ustalono, iż Beneficjent naruszył:
- art. 36 ust. 1 pkt. 6 pzp poprzez niezamieszczenie w SIWZ pełnej informacji o dokumentach jakie należy załączyć do oferty w celu potwierdzenia spełnienia warunków udziału w postępowaniu (tj.: informacji z banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowej potwierdzającej wysokość posiadanych środków finansowych lub zdolność kredytową; opłaconą polisę, w przypadku jej braku inny dokument potwierdzający posiadanie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej), przy jednoczesnym zawarciu takiej informacji w ogłoszeniu o zamówieniu. Za powyższe naruszenie, zgodnie z Taryfikatorem, IZ RPO WZ ustaliła korektę finansową w wysokości 5 % (Tabela nr 2 poz. 11 „Brak pełnej informacji o warunkach udziału w postępowaniu oraz kryteriach oceny ofert”),
- art. 25 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pzp poprzez żądanie od Wykonawców zagranicznych dokumentów lub oświadczeń zbędnych do przeprowadzenia postępowania, polegające na wymogu złożenia przez podmioty zagraniczne zainteresowane udziałem w postępowaniu dokumentów potwierdzających niezaleganie z uiszczeniem podatków, opłat, składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne albo potwierdzających brak uzyskania przewidzianych prawem zwolnień, odroczeń lub rozłożenia na raty zaległych płatności lub wstrzymania w całości wykonania decyzji właściwego organu, przy jednoczesnym niestawianiu takiego wymogu wobec podmiotów krajowych. Za powyższe naruszenie, zgodnie z Taryfikatorem, IZ RPO WZ ustaliła korektę finansową w wysokości 5 % (Tabela nr 2 poz. 20 „Nieprawidłowość w zakresie oświadczeń i dokumentów wymaganych od wykonawców”).
W tym miejscu wskazać należy, iż korekta finansowa nałożona w ramach postępowania pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim” została pomniejszona na podstawie § 5 ust. 14 umowy o dofinansowanie z płatności końcowej przysługującej Beneficjentowi.
Ustalenia zespołu kontrolującego zostały przedstawione w protokole pokontrolnym, w którym zawarto pouczenie, iż kierownikowi jednostki kontrolowanej lub osobie pełniącej jego obowiązki przysługuje prawo zgłoszenia w terminie do 14 dni roboczych od dnia otrzymania protokołu pokontrolnego w formie pisemnej, uzasadnionych zastrzeżeń, uwag lub wyjaśnień do zapisów w nim zawartych.
Pismem z dnia 19 października 2015 r. Beneficjent złożył zastrzeżenia i wyjaśnienia dotyczące zapisów w protokole pokontrolnym. Jednocześnie wniósł o odstąpienie od naliczania korekty finansowej.
Następnie wraz z pismem z dnia 5 listopada 2015 r. Beneficjent przekazał podpisany protokół pokontrolny z realizacji projektu pn. „Zakup średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego oraz nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim”.
IZ RPO WZ odnosząc się do wyjaśnień i zastrzeżeń Beneficjenta z dnia 19 października 2015 r., pismem z dnia 13 listopada 2015 r. podtrzymała swoje ustalenia zawarte w protokole pokontrolnym. Ponadto Beneficjent został poinformowany o zakończeniu czynności kontrolnych i wysokości nałożonej na niego korekty finansowej oraz o uznaniu części wydatków poniesionych w ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” za niekwalifikowalne.
Biorąc pod uwagę stwierdzone naruszenia IZ RPO WZ pismem z dnia 23 listopada 2015 r. wezwała go do zwrotu środków wykorzystanych niezgodnie z procedurami obowiązującymi w ramach RPO WZ w wysokości 11 853,55 zł wraz z odsetkami określonymi jak dla zaległości podatkowych. Zgodnie bowiem z treścią art. 207 ust. 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885 t.j. ze zm., dalej: ufp) w przypadku stwierdzenia okoliczności, że środki zostały wykorzystane z naruszeniem procedur, instytucja, która podpisała umowę z Beneficjentem, wzywa go do zwrotu środków lub do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności w terminie 14 dnia od dnia doręczenia wezwania. Jednocześnie Beneficjent został poinformowany, iż przysługująca mu płatność końcowa (na podstawie wniosku o płatność nr WNP-RPZP.04.05.02-32-002/14-02/K01) została w oparciu o § 5 ust. 14 umowy o dofinansowanie pomniejszona o kwotę 15 422,50 zł, stanowiącą równowartość korekty finansowej nałożonej na wydatki poniesione na podstawie umowy nr IOŚ.272.60.2014 z dnia 26 sierpnia 2014 r. na realizację zamówienia pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim”.
W związku z tym, iż Beneficjent nie dokonał zwrotu środków w wyznaczonym terminie, z dniem 10 grudnia 2015 r. wszczęte zostało wobec niego postępowanie administracyjne w przedmiocie zwrotu części środków otrzymanych w ramach umowy o dofinansowanie nr UDA-RPZP.04.05.02-32-002/14-00.
Pismem z dnia 29 grudnia 2015 r. Beneficjent korzystając ze swoich uprawnień przyznanych mu na podstawie art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23), złożył wyjaśnienia dotyczące niniejszej sprawy. Gmina Nowogródek Pomorski przedstawiła stanowisko (poparte orzecznictwem) wskazujące na to, iż samo formalne naruszenie prawa (pzp) nie jest warunkiem wystarczającym do nałożenia korekty finansowej. IZ RPO WZ, zdaniem Beneficjenta, musi bowiem wykazać związek przyczynowy pomiędzy naruszeniem prawa, a rzeczywistą bądź potencjalną szkodą. Ponadto podniesione zostało, iż Taryfikator nie wskazuje precyzyjnie jakie naruszenie prawa warunkuje nałożenie korekty finansowej. Kończąc Gmina Nowogródek Pomorski wniosła o odstąpienie od nałożenia korekt finansowych.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, obejmującego całościową ocenę materiału dowodowego zebranego w sprawie (w tym m.in. wniosku o dofinansowanie projektu pn. „Zakup średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego oraz nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim”, umowy o dofinansowanie nr UDA-RPZP.04.05.02-32-002/14-00 z dnia 14 listopada 2014 r. wraz ze wszystkimi aneksami, wyników kontroli, a także wyjaśnień Beneficjenta z dnia 19 października 2015 r. i 29 grudnia 2015 r.) oraz pełną analizę stanu faktycznego i prawnego sprawy, IZ RPO WZ wskazuje co następuje.
Środki publiczne przeznaczone na wykonywanie projektów realizowanych w ramach programów finansowych ze środków europejskich mają charakter bezzwrotny i powinny być wykorzystywane zgodnie z prawem, obowiązującymi procedurami, a także ściśle z celem, na który zostały przekazane. Ponadto środki przyznane na podstawie umowy o dofinansowanie projektu są środkami publicznymi, którym gdy chodzi o ich udzielanie, przekazywanie i rozliczanie towarzyszy szczególnego rodzaju reżim prawny. Okoliczności ich przekazania jednostce samorządu terytorialnego na podstawie umowy o dofinansowanie projektu nie powodują utracenia przez nie ich publicznego charakteru oraz braku kontroli nad prawidłowością ich wydatkowania.
Mając powyższe na uwadze wskazać należy, iż na podstawie art. 26 uzppr IZ RPO WZ zostały przyznane kompetencje do dokonywania na rzecz beneficjenta płatności ze środków programu operacyjnego, jak również prowadzenia kontroli realizacji poszczególnych dofinansowanych projektów, odzyskiwania kwot podlegających zwrotowi w tym w szczególności do wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów i zadań o których mowa w ufp. Bezsporne jest zatem, iż IZ RPO WZ musi być wyposażona w efektywne instrumenty i środki do realizacji powierzonych jej zadań, w tym m.in. w kompetencję do wydawania decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację projektu.
Co za tym idzie, w związku ze stwierdzeniem wykorzystania przez Beneficjenta środków z naruszeniem procedur, IZ RPO WZ podjęła czynności zmierzające do odzyskania należnej jej kwoty. Zgodnie z art. 207 ust. 1 ufp, w przypadku gdy środki przeznaczone na realizacje programów są:
1) wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem,
2) wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184,
3) pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości,
– podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji,
o której mowa w art. 207 ust. 9 ufp, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy.
Należy podkreślić, iż pod pojęciem procedur, których naruszenie uprawnia do wydania decyzji określającej kwotę zwrotu, rozumiane są postanowienia dokumentów regulujących zasady przyznawania i wykorzystywania dofinansowania, w tym zasady ponoszenia wydatków w ramach projektu, a także zapisy umowy o dofinansowanie, Wytycznych dla Wnioskodawców, Uszczegółowienia RPO WZ. Ustawodawca nie przewidział zamkniętego katalogu procedur, na podstawie których wydatkowane są środki unijne związane z realizacją konkretnych programów operacyjnych. Do dofinansowania kwalifikowane są te projekty, które pozytywnie przeszły wszystkie etapy jego oceny, przeprowadzanej w ramach konkursu, a dofinansowanie jest możliwe w ramach dostępnej alokacji na realizację poszczególnych działań i priorytetów w ramach programu operacyjnego (zob. art. 28 ust. 1 pkt 3, art. 30a ust. 1 uzppr). Podpisując umowę o dofinansowanie Beneficjent zobowiązuje się do ich przestrzegania i postępowania zgodnie z ich literą. Zasady konkursu określone w regulaminie są jednakowe dla wszystkich i nie mogą być zmieniane dla potrzeb poszczególnych Beneficjentów, a każdy przystępując do konkursu godzi się na te zasady. Co więcej zaznaczyć należy, iż przystąpienie Beneficjenta do ubiegania się o dofinansowanie oznacza m.in. akceptację obowiązujących Wytycznych oraz innych norm wynikających z dokumentacji konkursowej oraz przepisów prawa. Skorzystanie z możliwości dofinansowania nie jest obowiązkiem. Wnioskodawcy, w opinii których uregulowania wynikające z ww. dokumentów, bądź przepisów prawa są zbyt rygorystyczne nie muszą składać wniosków aplikacyjnych czy podpisywać umowy o dofinansowanie.
Podstawę dofinansowania projektu stanowi m.in. umowa o dofinansowanie zawarta z beneficjentem przez instytucję zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucję pośredniczącą lub instytucję wdrażającą. Umowa ta określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane (art. 30 ust 1 i 2 uzppr). Umowa jest zatem elementem projektu. W związku z powyższym również niewypełnienie postanowień umowy oraz dokumentów regulujących zasady przyznawania i wykorzystywania dofinansowania, powoduje konieczność odzyskiwania przez IZ RPO WZ kwot podlegających zwrotowi.
Ponadto Beneficjent zobowiązany jest stosować Wytyczne, które stanowią kompletną informację umożliwiającą prawidłowe przygotowanie dokumentacji aplikacyjnej składanej przez przedsiębiorstwa ubiegające się o dofinansowanie w ramach Osi priorytetowej 4 „Infrastruktura ochrony środowiska”, Działania 4.5 „Ochrona przyrody zapobieganie zagrożeniom”, Poddziałania 4.5.2. „Zapobieganie zagrożeniom”. Wytyczne regulują ponadto kwestie uznawania wydatków za kwalifikowalne. Zaznaczyć należy, iż wydatkami kwalifikowalnymi są takie wydatki, które spełniają wymogi określone w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającym przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z dnia 31 lipca 2006 r. ze zm., dalej: rozporządzenie nr 1083/2006), Rozporządzeniu (WE) nr 1080/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i uchylające rozporządzenie (WE) 1783/1999, jak również uzppr i przepisach rozporządzeń oraz wytycznych wydanych na jej podstawie, oraz Uszczegółowień Programu, jak również z dokumentacji konkursowej. Zawarte w przedmiotowych Wytycznych zapisy dotyczące kwalifikowalności wydatków zostały przygotowane w oparciu o „Krajowe wytyczne dotyczące kwalifikowania wydatków w ramach funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności w okresie programowania 2007-2013”, które zostały wydane na podstawie art. 35 ust. 2 pkt 1 uzppr oraz art. 56 ust. 4 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006. Krajowe Wytyczne przewidują, iż instytucja zarządzająca regionalnym programem operacyjnym powinna dodatkowo ustanowić szczegółowe zasady dotyczące kwalifikowania wydatków dla projektów współfinansowanych w ramach danego Programu. Co więcej dodać należy, iż zasady ustanowione przez instytucję zarządzającą mogą być bardziej restrykcyjne, niż zasady określone w Krajowych Wytycznych. Niemniej jednak bezspornym jest fakt, iż zarówno Krajowe Wytyczne, jak i Wytyczne nie przewidują odstępstw od zawartych w nich zasad uznawania danego wydatku za kwalifikowalny.
Za wydatki kwalifikowalne wg Wytycznych uznać można tylko takie, które spełniają łącznie poniższe kryteria:
a) zostały poniesione w okresie kwalifikowalności wydatków,
b) są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa wspólnotowego oraz prawa krajowego,
c) są zgodne z postanowieniami RPO WZ,
d) są zgodne z postanowieniami umowy o dofinansowanie projektu,
e) są niezbędne do realizacji projektu i zostały poniesione w związku z realizacją projektu,
f) zostały dokonane w sposób oszczędny, tzn. w oparciu o zasadę dążenia do uzyskania założonych efektów przy jak najniższej kwocie wydatku,
g) zostały należycie udokumentowane,
h) są zgodne z katalogiem wydatków kwalifikowalnych określonym w Wytycznych.
W związku z tym niespełnienie którejkolwiek z powyższych przesłanek powoduje, iż dany wydatek nie może zostać uznany przez IZ RPO WZ za kwalifikowalny.
Warto w tym miejscu zaznaczyć, iż kwalifikowalność poniesionych wydatków oceniania jest nie tylko na etapie wniosku o dofinansowanie, ale również w trakcie realizacji oraz po zakończeniu projektu, kiedy to Beneficjent przedkłada kolejne wnioski o płatność. Pierwotna ocena kwalifikowalności wydatków ustalona była na podstawie pewnych przesłanek (np. tych przedstawionych we wniosku o dofinansowanie wraz z załącznikami), niemniej jednak przesłanki te mogą ulec zmianie w wyniku np. uzupełnienia materiału dowodowego lub wystąpienia nowych okoliczności w sprawie. W sytuacji, kiedy IZ RPO WZ w trakcie realizacji projektu lub po jego zakończeniu uzna część lub całość wydatków za niekwalifikowalne, Beneficjent jest zobowiązany do zwrotu środków przekazanych na ich dofinansowanie (§ 7 ust. 1 umowy o dofinansowanie).
Przenosząc powyższe na grunt analizowanej sprawy należy wskazać, iż IZ RPO WZ w trakcie czynności kontrolnych stwierdziła naruszenie przez Beneficjenta w ramach postępowania o udzielenie zamówienia publicznego pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” art. 41 pkt 7 w zw. z art. 22 ust. 3 pzp. Beneficjent bowiem formułując ogłoszenie o zamówieniu nie zawarł w nim wszystkich wymaganych ww. przepisami elementów. W ogłoszeniu o udzieleniu zamówienia w sekcji III.3.4. w warunku pn. „osoby zdolne do wykonania zamówienia” wskazane zostało, iż Wykonawca musi przedstawić wykaz osób, które będą uczestniczyć w realizacji zamówienia wraz z informacją o posiadanych kwalifikacjach zawodowych, wykształceniu i doświadczeniu. Natomiast już w SIWZ w zapisie dotyczącym tego samego warunku wskazane zostało, że Wykonawca musi dysponować osobami posiadającymi doświadczenie zawodowe oraz uprawnienia budowlane niezbędne do realizacji robót, w tym Kierownika budowy posiadającego doświadczenie zawodowe w kierowaniu robotami budowlanymi min. 5 lat, posiadającym uprawnienia do kierowania robotami budowlanymi w specjalności konstrukcyjno – budowlanej (Dział V SIWZ).
Ponadto Beneficjent określając w ogłoszeniu o zamówieniu (sekcja III.4.1.) warunek dotyczący „sytuacji ekonomicznej i finansowej” wskazał, że Wykonawcy mają przedstawić dokument potwierdzający opłaconą polisę, a w przypadku jej braku, inny dokument potwierdzający, że inny podmiot jest ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalność związanej z przedmiotem zamówienia. W SIWZ natomiast wskazane zostało, iż o udzielenie zamówienia mogą się ubiegać Wykonawcy, którzy posiadają ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności na kwotę nie niższą niż 500 000,00 zł wraz z opłaconą składką (Dział V SIWZ).
Jednocześnie określając oba ww. warunki udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, Beneficjent nie zawarł w ogłoszeniu o zamówieniu wymaganego przepisami prawa sposobu dokonywania oceny spełnienia tych warunków, który został określony w SIWZ.
Ogłoszenie o zamówieniu stanowi podstawowy dokument informujący potencjalnych Wykonawców o warunkach zamówienia. Dlatego też ustawodawca w art. 41 pzp zawarł katalog informacji, które obligatoryjnie muszą znaleźć się w treści ogłoszenia. Jedną z obowiązkowych informacji jakie zamawiający zobowiązany jest umieścić w ogłoszeniu o zamówieniu, jest ta odnosząca się do warunków udziału w postępowaniu oraz opisu sposobu dokonywania oceny spełnienia tych warunków. W tym miejscu wskazać należy, iż użycie spójnika „oraz” warunkuje, po stronie Beneficjenta, obowiązek jednoczesnego zawarcia w ogłoszeniu o zamówieniu obu wyżej wskazanych informacji, tj. tych dotyczących wymogów formalnych niezbędnych do tego by Wykonawca mógł określić, czy spełnia minimalne wymogi do udziału w postępowaniu o udzielnie zamówienia publicznego.
Odnosząc powyższe rozważania do treści art. 22 ust. 3 pzp, który zobowiązuje Zamawiającego do zamieszczenia w ogłoszeniu o zamówieniu, opisu sposobu dokonania oceny spełniania warunków wskazanych w art. 21 ust. 1 pzp, tj.:
1. posiadania uprawnień do wykonywania określonej działalności lub czynności, jeżeli przepisy prawa nakładają obowiązek ich posiadania;
2. posiadania wiedzy i doświadczenia;
3. dysponowania odpowiednim potencjałem technicznym oraz osobami zdolnymi do wykonania zamówienia;
4. sytuacji ekonomicznej i finansowej,
zauważyć należy, iż nie została przez ustawodawcę przewidziana możliwość niezamieszczenia ww. zapisów w ogłoszeniu o zamówieniu. Wskazane powyżej warunki muszą być ponadto sformułowane w sposób precyzyjny i niebudzący wątpliwości.
Niemniej jednak, okoliczności niniejszej sprawy nie wskazują na to, że przez naruszenie ww. przepisów Beneficjent ograniczył potencjalnym wykonawcom dostęp do informacji na temat warunków udziału w postępowaniu jak i sposobu dokonywania oceny tych warunków. Na podstawie bowiem art. 42 ust. 1 pzp Beneficjent udostępnia SIWZ na stronie internetowej od dnia zamieszczenia ogłoszenia w BZP. Zatem każdy potencjalnie zainteresowany udziałem w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego mógł zapoznać się z treścią SWIZ. Co za tym idzie w SIWZ zostały uszczegółowione wszelkie informacje dotyczące warunków udziału w postępowaniu jak i sposobu ich oceny, które zostały zawarte w ogłoszeniu o zamówieniu.
Wskazać należy, iż bezsprzecznym jest, że Beneficjent swoim działaniem naruszył zawarte w art. 41 pkt. 7 w zw. z art. 22 ust. 3 pzp obowiązki, to jednak w związku z jednoczesną publikacją SIWZ nie sposób zarzucić Beneficjentowi, iż swoim działaniem ograniczył krąg potencjalnych wykonawców, którzy mogliby ubiegać się o zamówienie.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, jak i złożone przez Beneficjenta w dniu 29 grudnia 2015 r. wyjaśnienia IZ RPO WZ ustaliła, iż naruszenie to miało charakter jedynie formalny.
Ponadto w ramach czynności kontrolnych, stwierdzono w ramach zamówienia pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” oraz „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim” naruszenie art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp polegające na niezamieszczeniu w SIWZ informacji o wymaganych dokumentach potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu w niej określonych, które Wykonawca jest zobowiązany złożyć w ramach postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Powyższe narusza zawarte w art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp zapisy dotyczące obowiązkowych elementów jakie powinna zawierać każda SIWZ. W wyżej wymienionym przepisie wskazane zostało, że każdorazowo Zamawiający tworząc SIWZ ma obowiązek zawarcia w niej wykazu oświadczeń lub dokumentów, jakie mają dostarczyć Wykonawcy w celu potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego.
Wskazać należy, iż SIWZ jest podstawowym dokumentem w postępowaniu udzieleniu zamówienia. Zawiera ona wszystkie niezbędne informacje do przygotowania przez Wykonawcę oferty. SIWZ ponadto powiela również informacje zawarte w ogłoszeniu o zamówieniu. W związku z tym zawarte w niej informacje powinny być jednoznaczne i kompletne, tak aby Wykonawca mógł sporządzić ofertę odpowiadającą potrzebom Zamawiającego. Jednocześnie Zamawiający ma obowiązek określenia w sposób możliwie szczegółowy, warunków udziału Wykonawców w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego i sposobu oceny tych warunków (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 18 lutego 2008 r., sygn. akt KIO/UZP 78/08). Zawarty zatem w punkcie 6 (art. 36 ust. 1 pzp) obowiązek zamieszczenia wykazu oświadczeń lub dokumentów potwierdzający spełnienie warunków udziału w postępowanie, rodzi po stronie Zamawiającego konieczność zawarcia w SIWZ kompletnego wykazu wszystkich wymaganych dokumentów wraz z informacją o tym z jakiego okresu mają pochodzić i w jakiej formie mają być złożone.
Niemniej jednak Beneficjent w obu przypadkach zawarł wszelkie wymagane ustawą informacje w ogłoszeniu o udzielenie zamówienia publicznego. W związku z tym nie sposób zarzucić Beneficjentowi, iż poprzez swoje działanie ograniczył krąg potencjalnych wykonawców. Każdy z zainteresowanych wzięciem udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego w pierwszej kolejności zapoznaje się z ogłoszeniem o zamówienia, a następnie z SIWZ. Co za tym idzie czytając zapisy SIWZ miał on już pełną wiedzę na temat tego jakie dokumenty musi przedłożyć, aby spełnić warunki udziału w postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe ustalenia, jak i złożone przez Beneficjenta w dniu 29 grudnia 2015 r. wyjaśnienia IZ RPO WZ ustaliła, iż choć Beneficjent swoim zachowaniem naruszył art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp to naruszenie to miało charakter jedynie formalny.
Konkludując powyższe rozważania wskazać należy, iż bezsprzecznym jest naruszenie przez Beneficjenta art. 41 pkt 7 pzp w zw. z art. 22 ust. 3 pzp i art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp w ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” oraz art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp w ramach postępowania pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim”. Niemniej jednak ze względu na treść art. 2 pkt. 7 rozporządzenia nr 1083/2006, w którym zdefiniowane jest pojęcie „nieprawidłowości” wskazać należy, iż do jej stwierdzenie konieczne jest wystąpienie łącznie trzech elementów, tj.: naruszenia prawa, wynikającego z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje choćby potencjalną szkodę finansową w budżecie ogólnym Unii Europejskiej (dalej: UE). W związku z powyższy brak wystąpienia jakiegokolwiek z ww. trzech elementów uniemożliwia stwierdzenie wystąpienia nieprawidłowości. Przeprowadzona w ramach postępowania administracyjnego analiza ww. naruszeń przepisów pzp doprowadziła do uznania przez IZ RPO WZ, iż nie spowodowały one choćby potencjalnej szkody w budżecie ogólnym UE. Co za tym idzie naruszenia te mają charaktery wyłącznie formalny i nie stanowią nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt. 7 rozporządzenia nr 1083/2006.
W związku z powyższym, IZ RPO WZ odstępuje od nałożenia korekty finansowej za naruszenie art. 41 pkt 7 pzp w zw. z art. 22 ust. 3 pzp i art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp w ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” oraz art. 36 ust. 1 pkt 6 pzp w ramach postępowania pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim”.
Nadto Beneficjent w ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” oraz „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim” naruszył art. 25 ust. 1 pzp poprzez zamieszczenie w SIWZ i ogłoszeniu o udzieleniu zmówienia publicznego zapisu zobowiązującego podmioty zagraniczne zainteresowane udziałem w postępowaniu, aby załączyły do oferty dokumenty potwierdzające, że nie zalegają z uiszczeniem podatków, opłat, składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne albo nie uzyskali przewidzianych prawem zwolnień, odroczeń lub rozłożeń na raty zaległych płatności lub wstrzymania w całości wykonania decyzji właściwego organu, natomiast nie formułował takiego żądania w stosunku do podmiotów krajowych. Wskazać należy, iż na podstawie art. 25 ust 1 pzp w postępowaniu o udzielenie zamówienia Zamawiający może żądać od Wykonawców wyłącznie oświadczeń lub dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia postępowania.
Zgodnie z § 3 ust. 1 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2013 roku (Dz. U. 2013 poz. 231) w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od Wykonawcy, oraz form, w jakich te dokumenty mogą być składane w celu wykazania braku podstaw do wykluczenia z postępowania o udzielenie zamówienia Wykonawcy w okolicznościach, o których mowa w art. 24 ust. 1 pzp, w postępowaniach określonych w art. 26 ust. 2 pzp, zamawiający może żądać, następujących dokumentów:
- aktualnego zaświadczenia właściwego naczelnika urzędu skarbowego potwierdzającego,
że Wykonawca nie zalega z opłacaniem podatków, lub zaświadczenia, że uzyskał przewidziane prawem zwolnienie, odroczenie lub rozłożenie na raty zaległych płatności lub wstrzymanie w całości wykonania decyzji właściwego organu,
- aktualnego zaświadczenia właściwego oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego potwierdzającego, że Wykonawca nie zalega z opłacaniem składek na ubezpieczenia zdrowotne i społeczne, lub potwierdzenia, że uzyskał przewidziane prawem zwolnienie, odroczenie lub rozłożenie na raty zaległych płatności lub wstrzymanie w całości wykonania decyzji właściwego organu.
Natomiast zgodnie z § 4 ust. 1 ww. Rozporządzenia jeżeli Wykonawca ma siedzibę lub miejsce zamieszkania poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zamiast ww. dokumentów składa odpowiedni dokument lub dokumenty wystawione w kraju, w którym ma siedzibę lub miejsce zamieszkania.
Mając powyższe na uwadze zauważyć należy, iż choć Beneficjent miał prawo w ramach postępowania o udzielenie zamówienia żądać od Wykonawców ww. zaświadczeń, to nie można uznać za właściwe różnicowanie wymogów stawianych przed Wykonawcami posiadającymi swoje siedziby na terytorium Polski i poza nim. Wykonawca przeprowadzając postępowanie o udzielenie zamówienia ma zapewnić równe traktowanie Wykonawców (art. 7 ust. 1 in fine pzp). Beneficjent poprzez swoje działanie doprowadził do sytuacji, w której podmioty zagraniczne, które potencjalnie byłyby zainteresowanie udziałem w postępowaniu o udzielenie zamówienia musiały spełnić wymagania bardziej rygorystyczne niż podmioty krajowe. Powyższe mogło spowodować znaczące ograniczenie konkurencji, albowiem Wykonawcy krajowi musieli spełnić mniej rygorystyczne warunki aby wziąć udział w postępowaniu.
Gdyby Beneficjent nie stawiał przed Wykonawcami zagranicznymi bardziej restrykcyjnych warunków udziału w postępowaniach mógłby spowodować, że krąg podmiotów, które ubiegałyby się o udzielenie zamówienia byłby szerszy. Tym samym możliwym jest, że złożyliby oni oferty korzystniejsze dla Gminy Nowogródek Pomorski zarówno w zakresie realizacji zamówienia jak i ceny. Co za tym idzie zachowanie Beneficjenta mogło narazić budżet UE na straty, a tym samym na powstanie w nim potencjalnej szkody.
IZ RPO WZ w ramach zamówienia „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” stwierdziła ponadto, iż część wydatków nie może zostać uznana za kwalifikowalną, tj. wydatek poniesiony na podstawie umowy robót budowlanych nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r., który dotyczył prac związanych wykonaniem wjazdu do remizy.
W trakcie realizacji zamówienia Wykonawca wniósł do Zamawiającego o wykonanie zjazdu łącznie z łukami najazdowymi z nawierzchnia z kostki brukowej grubości 8 cm. Konieczność wykonania powyższych prac wynikała (według Wykonawcy) z faktu, iż w innym przypadku wozy strażackie wyjeżdżające i wjeżdżające do remizy uszkadzałyby przyległe chodniki i trawniki. W związku z powyższym w dniu 25 listopada 2014 r. sporządzono protokół konieczności nr 1 na wykonanie robót dodatkowych. W wyniku powyższego protokołu w dniu 2 grudnia 2014 r. aneksem nr 1 wprowadzono zmiany do umowy robót budowlanych nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r. w postaci zwiększenia wartości całości robót budowlanych (§ 5 pkt 2 przedmiotowej umowy).
Pismem z dnia 11 lutego 2015 r. Beneficjent poinformował IZ RPO WZ o konieczności wprowadzenia zmian w projekcie i wniósł o uznanie prac związanych z modernizacją łuku wjazdowego do remizy za wydatek kwalifikowalny. IZ RPO WZ w odpowiedzi na powyższe pismo odmówiła uznania powyższych wydatków za kwalifikowalne. Wskazane zostało, iż zgodnie z Wytycznymi ze względu na zbliżający się okres końca programowania wszelkie prace nieprzewidziane w projekcie, także te spełniające definicję zamówień dodatkowych i uzupełniających są wydatkami niekwalifikowalnymi (Rozdział 2.11 Wytycznych). Ponadto jeżeli Beneficjent zakładał, że może zaistnieć konieczność przeprowadzenia ww. prac powinien to zawrzeć we wniosku o dofinansowanie.
Beneficjent pomimo ww. stanowiska IZ RPO WZ wykonał prace budowlane będące zamówieniem dodatkowym do zamówienia udzielonego na podstawie umowy nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r. i przedstawił je do rozliczenia we wniosku o płatność końcową jako wydatek kwalifikowalny, tj. kwotę 4 697,34 zł. Zauważyć należy, iż środki na ww. wydatek zostały Beneficjentowi przekazane w formie płatności zaliczkowej w dniu 30 grudnia 2014 r. na podstawie wniosku o płatność nr WNP-RPZP.04.05.02-032-002/14-01.
Przypomnieć w tym miejscu należy, iż Beneficjentowi nie zostały przyznane kompetencje do dokonywania jakichkolwiek zmian bez zgody IZ RPO WZ. Beneficjent zwiększył zakres ww. zamówienia bez stosownej zgody IZ RPO WZ, do uzyskania której zobowiązany był na podstawie § 2 ust. 2 umowy o dofinansowanie. Na podstawie § 15 ust. 1 umowy o dofinansowanie Beneficjent jest zobowiązany bowiem do zgłaszania w formie pisemnej zmian dotyczących realizacji projektu przed ich wprowadzeniem i nie później niż przed planowanych zakończeniem realizacji projektu określonym w umowie o dofinansowanie (co Beneficjent uczynił). Niemniej jednak samo zgłoszenie ww. zmian nie jest wystarczające do ich wprowadzenie do projektu, mogą one być wprowadzone bowiem dopiero po zaakceptowaniu ich przez IZ RPO WZ.
Ponadto zgodnie z art. 67 ust. 1 pkt 5 pzp zamówienie dodatkowe może zostać udzielone jedynie w przypadku sytuacji niemożliwej wcześniej do przewidzenia.
Mając na uwadze powyższe, wobec udzielenia przez Beneficjenta zamówienia dodatkowego z naruszeniem przepisów pzp, umowy o dofinansowanie i Wytycznych, IZ RPO WZ uznała cały wydatek poniesiony na podstawie Aneksu nr 1 do umowy o roboty budowlane nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r. za niekwalifikowalny, tj. w kwocie 4 697,34 zł.
Instytucji Zarządzającej przypisane zostały kompetencje w zakresie całościowej, tzn. nieograniczonej do wybranych obszarów, oceny prawidłowości działań Beneficjentów. Należy dodać, iż stosownie do brzmienia art. 2 pkt. 3 rozporządzenia nr 1083/2006 poprzez określenie „operacja”, o którym mowa powyżej rozumie się projekt lub grupę projektów wybranych przez instytucję zarządzająca danym programem operacyjnym lub na jej odpowiedzialność, zgodnie z kryteriami ustanowionymi przez komitet monitorujący, i realizowanych przez jednego lub więcej Beneficjentów, pozwalające na osiągnięcie celów osi priorytetowej, do której odnosi się ta operacja. Z kolei termin „nieprawidłowość” definiuje się jako: jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym UE w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego (art. 2 pkt. 7 rozporządzenia nr 1083/2006). Przez wzgląd na powyższe wskazać należy, iż do stwierdzenia nieprawidłowości konieczne jest wystąpienie łącznie trzech podstawowych elementów tej definicji: naruszenie prawa, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje choćby potencjalną szkodę finansową w budżecie ogólnym UE. Zarówno Komisja Europejska jak i Trybunał Sprawiedliwości UE przyjmują szeroką wykładnię przesłanki naruszenia prawa wspólnotowego, która obejmuje tak naruszenie prawa unijnego, jak i prawa krajowego, którego poszczególne regulacje zostały przytoczone powyżej na etapie opisu nieprawidłowości jakiej dopuścił się Beneficjent. Ponadto zaznaczyć należy, iż definicja nieprawidłowości odnosi się także do potencjalnej szkody w unijnym budżecie ogólnym, a więc sytuacji, w której niewykrycie nieprawidłowości poniesionego wydatku prowadziłoby do straty w budżecie UE przez jego sfinansowanie. Podkreślić należy, iż dotyczy to nie tylko faktycznej szkody spowodowanej przez nieprawidłowość, ale także stopnia zagrożenia, jakie jej istnienie wywiera na inne wydatki dokonane w ramach programu operacyjnego.
Wskazać należy, iż na podstawie § 11 ust. 7 umowy o dofinansowanie w przypadku wykrycia nieprawidłowości IZ RPO WZ, w związku z dokumentem „Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE", nakłada na Beneficjenta korektę finansową. Wysokość tej korekty może zostać ustalona za pomocą metody dyferencyjnej lub metody wskaźnikowej. Z czego za podstawową należy uznać metodę dyferencyjną, która wymaga ustalenia rzeczywistej wielkości szkody.
W analizowanej sprawie, w konsekwencji naruszenia przez Beneficjenta procedury określonej w art. 25 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pzp które powoduje ograniczenie kręgu potencjalnych Wykonawców, nie jest możliwe oszacowanie wysokości szkody rzeczywistej. Wobec braku możliwości zastosowania metody dyferencyjnej, należy posłużyć się metodą wskaźnikową. Co za tym idzie korekta finansowa ustalana jest na podstawie opisanego w Taryfikatorze naruszenia i przypisanych mu wartości procentowych korekty finansowej. Natomiast w stosunku do udzielonego przez Beneficjenta zamówienia dodatkowego w ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” w związku z naruszeniem przepisów pzp, umowy o dofinansowanie i Wytycznych, wystąpiła rzeczywista szkoda w postaci finansowaniu nieuzasadnionego wydatku z budżetu UE. Co za tym idzie, w tym przypadku kwota do zwrotu zostanie ustalona za pomocą metody dyferencyjnej.
Podsumowując w związku z naruszeniem przez Beneficjenta w trakcie realizacji zamówienia pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” przepisów pzp, IZ RPO WZ nałożyła na wydatki poniesione w ramach ww. zamówienia korektę, za naruszenie art. 25 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 1 pzp w wysokości 5 % (Tabela nr 2 poz. 20 „Nieprawidłowość w zakresie oświadczeń i dokumentów wymaganych od wykonawców”).
Jednocześnie w ww. projekcie stwierdzono szkodę rzeczywistą polegająca na finansowaniu nieuzasadnionego wydatku z budżetu UE. Beneficjent bowiem przedstawił do rozliczenia we wniosku o płatność końcową jako kwalifikowalny wydatek w kwocie 4 697,34 zł, który był poniesiony przez Beneficjenta z naruszeniem przepisów pzp, umowy o dofinansowanie i Wytycznych.
Stosując zapisy Taryfikatora w wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych ustalono i nałożono korektę finansową odpowiednio dla następujących umów w ramach:
- postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” wysokość korekty obliczona została jako iloczyn wskaźnika procentowego nałożonej korekty (5 %), wskaźnika procentowego współfinansowania ze środków UE (48,8798392972 %) i wysokości faktycznych wydatków kwalifikowalnych dla danego zamówienia (umowa nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r.). W związku z powyższym kwota korekty finansowej w ramach ww. postępowania wynosi 4 778,75 zł,
- postępowania pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim” wysokość korekty obliczona została jako iloczyn wskaźnika procentowego nałożonej korekty (5 %), wskaźnika procentowego współfinansowania ze środków UE (48,8798392972 %) i wysokości faktycznych wydatków kwalifikowalnych dla danego zamówienia (umowa nr IOŚ.272.60.2014 z dnia 26 sierpnia 2014 r.). W związku z powyższym kwota korekty finansowej w ramach ww. postępowania wynosi 15 422,50 zł.
Ponadto w ramach postępowania pn. „Nadbudowa i przebudowa remizy OSP w Nowogródku Pomorskim” za niekwalifikowalne uznano wydatki w wysokości 4 697,34 zł (aneks nr 1 z dnia 2 grudnia 2014 r. do umowy nr IOŚ.272.66.2014 z dnia 15 września 2014 r.). W związku z tym, iż poziom dofinansowania UE zgodnie z umową nr UDA-RPZP.04.05.02-32-002/14-00 wynosi 48,8798392972 % (§ 2 ust. 5 umowy o dofinansowanie) kwota zwrotu związana z uznaniem powyższych wydatków za niekwalifikowalne wynosi 2 296,07 zł (4 697,34 zł x 48,8798392972 %).
Wobec ww. ustaleń, łączna wysokość korekty finansowej za stwierdzone naruszenia została przez IZ RPO WZ ustalona w wysokości: 20 201,25 zł, zaś kwotę do zwrotu w związku z uznaniem wydatków za niekwalifikowalne ustalono w wysokości 2 296,07 zł (łączna wartość: 22 497,32 zł). Powyższe kwoty zawierają należność główną wymaganą do zwrotu, tj. w przypadku korekty finansowej kwotę w wysokości 4 778,75 zł, zaś w przypadku wydatków niekwalifikowalnych kwotę w wysokości 2 296,07 zł (łączna wysokość 7 074,82 zł, którą należy powiększyć o odsetki jak dla zaległości podatkowych liczonych od dnia przekazania środków do dnia zwrotu), oraz kwoty korekty finansowej, o którą zostanie pomniejszona płatność końcowa, tj. 15 422,50 zł.
Kwota 15 422,50 zł dotyczy korekty finansowej nałożonej na wydatki w ramach postępowania pn. „Dostawa średniego samochodu ratowniczo – gaśniczego dla OSP w Nowogródku Pomorskim” ujęte we wniosku o płatność końcową, dla której środki nie zostały jeszcze wypłacone. W przypadku wykrycia nieprawidłowości i ustalenia korekty finansowej, gdy środki dofinansowania nie zostały jeszcze przekazane Beneficjentowi, IZ RPO WZ na podstawie § 5 ust. 14 umowy o dofinansowanie, dokonuje pomniejszenia płatności przekazywanej w formie refundacji o kwotę ustalonej korekty.
Podsumowując, decyzja o zwrocie środków obejmuje tę kwotę dotyczącą wydatków, dla których dofinansowanie zostało już wypłacone, tj. 7 074,82 zł (22 497,32 zł – 15 422,50 zł) wraz z odsetkami jak dla zaległości podatkowych.
Mając na uwadze całość dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności umowę o dofinansowanie wraz z zawartymi aneksami, wynik kontroli, jak również korespondencję z Beneficjentem, koniecznym stało się wydanie decyzji administracyjnej. Zgodnie bowiem z treścią art. 207 ust 9 pkt 1 ufp po bezskutecznym upływie terminu, określonego w wezwaniu Instytucja Zarządzająca wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i terminu, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków.